Ruj, makyaj malzemesi, saç boyaları, saç spreyi, köpük, el sabunu, deodorant, şampuan, el losyonu, oje, kolonya, tıraş kremi, güzellik kremleri belli başlı koz­metik ürünlerdir. Kozmetik ve kişisel bakım ürünleri renklendirici, tatlan­dırıcı, koruyucu, nemlendirici, koku verici, kayganlaştırıcı, antibakteriyel bir­çok toksik kimyasal bileşikler içermektedir. Rujda 30, deodorantta ve saç spreyinde 20-30 kimyasal madde mevcuttur. Bütün bu kozmetik ürünleri kullanan bir insan günde birkaç yüz kimyasala maruz kalmaktadır. Bu kimyasalların tek başlarına veya bir araya geldiklerinde alerjik, hormonal dengesizlik, kısırlık, kanser gibi hastalıklara neden olabilme potansiyelleri mevcuttur. Kozmetiklerde bulunan kimyasalların deri, dudak, göz ve ağız mukozasından kolaylıkla emilirler, cilde hasar verirler ve kana karışarak sistemik toksik etkilere yol açarlar.

KOZMETİKLERDEKİ EN SORUNLU KİMYASALLAR

Triklosan: Diş macunu, sabun, şampuan, deodorant, ev temizlik ürünle­ri ve tekstil malzemelerine eklenen antibakteriyel bu kimyasal alerjik ve toksik etki gösterebilmektedir. Yağ dokusunda birikici özelliğe sahiptir, anne sütünde de tespit edilmiştir ve kanserojendir.

Sodyum Lauryl Sülfat (SLS): Diş macunu, banyo köpükleri, şampuan ve losyonlarda bulunan bu kimyasal toksik ve alerjik etkilidir.

Paraben: Kozmetik ve bakım ürünlerinin raf ömrünü uzatmak için kullanılan paraben vücutta hormonal dengeyi bozucu etkiye sahiptir. En çok nemlendirici krem, duş ürünleri, güneş kremleri, saç kremleri, rimeller ve yaşlılık karşıtı kremlerin içerisinde mantar, bakteri, küf oluşumunu engelle­mek için kullanılmaktadır.

Titanyum Dioksit: Sentetik bir ürün olan titanyum dioksit; gıda renklen­diricisi ve renk tutucudur. Gıda maddeleri dışında diş macunu, sabun, deter­janlar, vitaminler, kimyasal ilaçlar, kozmetik ürünler, duvar boyaları ve beyaz kâğıt titanyum dioksit içerebilir. Titanyum dioksitin DNA hasarı yapıcı etkisi olduğu düşünülmektedir, kodu EI71’dir.

Fitalat: Plastiklerin yanı sıra saç spreyi, deodorant, oje ve parfüm gibi kozmetik ürünlerin içerisinde bulunan endokrin bozucu kanserojen bir kimyasaldır.

NE YAPILMALI?

Kozmetiklerdeki kimyasalların büyük çoğunluğu test edilip onaylanmamış­tır, uzun süreli etkileri ve bir arada ortaya çıkardıkları etkilerin ne olduğu tam olarak bilinememektedir. Bu tür ürünler kullanırken hangi kimyasalları içer­dikleri mutlaka tetkik edilmelidir. Birçok toksik kimyasalın da ürün etiketlerin­de yazılmayabileceğinin de bilinmesi önemlidir. Özellikle en sorunlu kimyasalların bulunduğu kozmetiklerin yerine doğal ve organik ürünler tercih edilmelidir. Türkiye’de organik kozmetik ürün satan birkaç firma mevcuttur.